Direct naar de inhoud
Terug naar alle 6 fasen
4Rest schooljaar

Performing (Prestatiefase & Teambuilding)

Synergie, effectief samenwerken en diepe sociale verbinding

De groep functioneert als een hecht en veilig team. Er is onderling vertrouwen, leerlingen helpen elkaar vanzelfsprekend en durven kwetsbaar te zijn en fouten te maken. De energie kan maximaal naar leren en ontwikkelen.

Wat gebeurt er in de groep?

Hoge zelfstandigheid en taakgerichtheid. Meningsverschillen worden op een volwassen manier opgelost. Leerlingen corrigeren elkaar op een respectvolle wijze.

Jouw rol als leerkracht

Begeleidend, stimulerend en onderhoudend. Blijf wekelijks energizers en reflectiemomenten inplannen om het groepsgevoel levend en warm te houden.

Wat wél doen in deze fase

  • Blijf afwisselende samenwerkingsvormen (coöperatief leren) inzetten.
  • Vier successen en mijlpalen gezamenlijk met de klas.
  • Houd de vinger aan de pols bij stille leerlingen; check of de veiligheid gewaarborgd blijft.

Veelvoorkomende valkuilen

  • Aannemen dat groepsvorming 'klaar' is en stoppen met sociale werkvormen.

Werkvormen voor Performing

56 activiteiten geselecteerd voor deze fase.

FormingWerkvorm

Binnen-Buitenkring (Kagan Structuur)

Dynamische kringopstelling waarin iedereen tegelijk actief spreekt en luistert

Garandeert 100% actieve deelname en gelijktijdige interactie voor alle leerlingen tegelijk.

15–20 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingKennismaken & Namen+1
StormingWerkvorm🏃

De Blinde Doolhof & Vertrouwensloop

Blindelings vertrouwen op de stem en instructies van je klasgenoot

Leerlingen ervaren aan den lijve wat zorgvuldig communiceren en echt vertrouwen betekent.

20–30 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Onderling VertrouwenCommunicatie & Luisteren+2
StormingGymles

De Blinde Gids (Vertrouwensloop)

Leren vertrouwen op de instructies en zorg van een ander

Bouwt binnen 20 minuten tastbaar verantwoordelijkheidsgevoel en blind vertrouwen op.

20–25 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Onderling VertrouwenEmpathie & Respect+1
FormingRitueel

De Emotie-Check-in & Batterijmeter

Sociaal-emotionele thermometer om gevoelens en energie te peilen

Voorkomt escalaties doordat leerkracht en klasgenoten direct weten wie even rust of steun nodig heeft.

5–10 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw, VO
Emotieregulatie & ZelfbeheersingEmpathie & Respect+1
NormingRitueel

De Complimenten-Brievenbussenmuur

Een continue stroom van stille, persoonlijke opstekers voor iedereen

Verhoogt structureel het welbevinden doordat elke leerling wekelijks warme, handgeschreven briefjes ontvangt.

10–15 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Complimenten & WaarderingEmpathie & Respect+1
NormingRitueel

De Gouden Complimentenstoel (De Warme Troon)

Een klasgenoot overspoelen met oprechte waardering

Verhoogt het zelfvertrouwen van individuele leerlingen en traint de klas in positief kijken.

15–20 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw, VO
Complimenten & WaarderingEmpathie & Respect+1
NormingGesprek

Het Filosofisch Dilemma-Kwadrant

Kritisch denken, respectvol debatteren en meningen verwoorden

Traint leerlingen in beargumenteerd stelling nemen zonder de ander aan te vallen.

25–35 minBovenbouw, VO
Reflectie & KringgesprekWeerbaarheid & Grenzen+1
FormingEnergizer

De Fruitmand Schudt! (Stoelen-Energizer)

Lachen, bewegen en razendsnel van plek wisselen

Breekt binnen 5 minuten elke middagdip en brengt de lach en alertheid terug in de klas.

5–10 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Energizers & PlezierFocus & Aandacht+1
NormingWerkvorm

De Gebroken Plaat: Rustig 'Nee' Blijven Zeggen

Een vaste, kalme zin herhalen totdat een grens gerespecteerd wordt, zonder boos te worden of mee te gaan discussiëren

Leerlingen oefenen om een grens standvastig aan te geven zonder zich te laten meeslepen in een welles-nietes-discussie.

20–30 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Weerbaarheid & GrenzenCommunicatie & Luisteren
FormingEnergizer

De Geheime Handdruk & Begroetings-Choreo

In tweetallen een unieke, creatieve begroeting ontwerpen

Breekt de spanning, stimuleert creativiteit en schept direct vriendschap en plezier.

10–15 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Kennismaken & NamenSamenwerken & Teambuilding+1
NormingRitueel

De Geheime Vriend Missie (Secret Angel)

Een hele week lang anoniem iets vriendelijks doen voor een toegewezen klasgenoot

Verhoogt direct de sociale warmte, aandacht en onderlinge waardering in de groep.

15–20 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Complimenten & WaarderingEmpathie & Respect+2
NormingRitueel

De Geheime Vriend van de Week

Anonieme missie vol behulpzaamheid en positieve aandacht

Verhoogt pro-sociaal gedrag in de hele klas doordat iedereen een week lang ongemerkt een klasgenoot helpt en verrast.

15–20 minMiddenbouw, Bovenbouw
Empathie & RespectComplimenten & Waardering+1
FormingRitueel

De Dagelijkse Gevoelsthermometer

Een snelle, veilige check-in aan het begin van de dag over de sociaal-emotionele toestand

De leerkracht ziet in 60 seconden welke leerlingen extra ondersteuning, rust of aandacht nodig hebben.

5–10 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw, VO
Emotieregulatie & ZelfbeheersingEmpathie & Respect+2
StormingWerkvorm

De Helium Stick (De Zwevende Stok)

Hilarische concentratie-oefening die bewijst dat individuele haast de hele groep breekt

Groepen ontdekken dat succes alleen mogelijk is door samen te vertragen en te ontspannen.

15–25 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingFocus & Aandacht+1
StormingGesprek

De Klassen-Thermometer (Veiligheidscheck)

Anoniem en eerlijk peilen hoe veilig en fijn iedereen zich in de groep voelt

Signaleert onderhuidse spanningen, buitensluiten of pestgedrag voordat het escaleert.

20–30 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Onderling VertrouwenReflectie & Kringgesprek+1
StormingWerkvorm

De Marshmallow & Spaghetti Challenge

Spannend bouwwerk-spel over uitproberen, overleggen en omgaan met tegenslag

Toont met veel plezier het belang aan van direct samen proberen in plaats van eindeloos ruziën.

30–45 minBovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingConflicten Oplossen+1
StormingWerkvorm🏃

De Menselijke Knoop

Klassieke samenwerkingspuzzel over geduld, leiderschap en overleg

Groepen leren dat fysieke en sociale knopen alleen ontward worden door rustig overleg zonder stemverheffing.

15–20 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingConflicten Oplossen+1
StormingGymles

De Zinkende Moeras-Oversteek (Lava River)

Spannende fysieke teamuitdaging over strategie en elkaar niet laten vallen

Groepen ervaren dat je de overkant alleen bereikt als je continu vooruitdenkt voor degene achter jou.

25–35 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingOnderling Vertrouwen+1
StormingGesprek

Het Levend Sociogram (Positie Kiezen)

Fysieke meningspeiling over samenwerken, sfeer en veiligheid in de klas

Maakt in 1 oogopslag zichtbaar hoe de klas denkt over belangrijke groepsthema's.

20–30 minBovenbouw, VO
Reflectie & KringgesprekWeerbaarheid & Grenzen+1
StormingRitueel

De Rustplek

Een vaste, veilige hoek waar een kind zelf even tot rust kan komen — geen straf, maar zelfregulatie

Leert kinderen dat een moment van afstand nemen een vaardigheid is, geen bestraffing, en voorkomt dat kleine spanning uitgroeit tot een uitbarsting.

3–10 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw, VO
Focus & AandachtEmotieregulatie & Zelfbeheersing
StormingEnergizer

De Stille Rij (Silent Line-Up)

Samenwerken op non-verbale communicatie en scherp kijken

Traint de klas in pure non-verbale afstemming en leiderschap zonder één woord te zeggen.

10–15 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingFocus & Aandacht+1
NormingWerkvorm

De Stille Schouderklop (Tik op de rug)

Diep ontroerende werkvorm van anonieme en voelbare waardering

Iedere leerling voelt letterlijk aan den lijve dat hij gezien, gewaardeerd en geliefd wordt door klasgenoten.

20–30 minBovenbouw, VO
Complimenten & WaarderingOnderling Vertrouwen+1
PerformingRitueel

De Succes-Muur & Vrijdag-Glow

Wekelijks vieren van doorzettingsvermogen en kleine overwinningen

Traint een groeimindset en versterkt het collectieve gevoel van trots en succes.

15–20 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw, VO
Complimenten & WaarderingReflectie & Kringgesprek+1
NormingRitueel

De Vredestafel

Een vaste plek in de klas waar twee leerlingen zelf, met een vast stappenplan, een ruzie uitpraten

Leerlingen leren een eigen conflict rustig en gestructureerd uit te praten, zonder dat de leerkracht als scheidsrechter hoeft op te treden.

10–15 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Conflicten OplossenCommunicatie & Luisteren+1
FormingWerkvorm

De Zones van Zelfcontrole

Een kleurenkaart waarmee kinderen hun eigen gevoel herkennen en er zelf iets aan doen

Leerlingen krijgen een gedeelde taal om hun energieniveau en emotie te benoemen, en koppelen daar zelf een passende kalmeringsstrategie aan.

15–20 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Emotieregulatie & ZelfbeheersingReflectie & Kringgesprek
FormingWerkvorm

Denken - Delen - Uitwisselen (Think-Pair-Share)

De basisbouwsteen voor veilige interactie en diepere antwoorden in de klas

Geeft ook verlegen of bedachtzame leerlingen de tijd om na te denken en zelfverzekerd te spreken.

5–10 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw, VO
Communicatie & LuisterenFocus & Aandacht+1
StormingEnergizer

Energizer: Bewegen op de Muziek

Een korte, vrolijke beweegpauze met opdrachtkaarten om energie kwijt te kunnen tussen twee lessen door

Geeft de klas in drie minuten nieuwe energie en concentratie terug zonder dat er materiaal buiten de klas nodig is.

3–5 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Energizers & PlezierFocus & Aandacht
FormingGymles

Kettingtikkertje (Groeiende Verbondenheid)

Actief tikspel in de zaal waarin de tikkers één hechte sliert vormen

Traint fysieke coördinatie, tempo aanpassen aan elkaar en strategisch samenwerken.

10–15 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Samenwerken & TeambuildingEnergizers & Plezier+1
NormingWerkvorm

Genummerde Koppen Bij Elkaar (Numbered Heads Together)

Iedereen in het groepje moet het antwoord kunnen uitleggen, want het lot bepaalt wie mag vertellen

Alle leerlingen bereiden zich actief voor op elke vraag, omdat niemand vooraf weet wie mag antwoorden.

15–25 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingFocus & Aandacht+1
FormingWerkvorm

Genummerde Koppen Bijeen (Kagan Structuur)

Iedereen denkt mee, iedereen overlegt en iedereen is verantwoordelijk voor het antwoord

Voorkomt dat alleen de snelste vingers antwoorden en zorgt dat elk groepslid actief meedoet.

15–25 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingFocus & Aandacht+1
StormingWerkvorm

Schipbreuk op het Onbewoond Eiland

Klassiek overlevingsdilemma over prioriteiten, overtuigen en consensus

Traint leerlingen in argumenteren, luisteren naar elkaars perspectieven en het bereiken van echte consensus.

30–45 minBovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingConflicten Oplossen+1
FormingGesprek

De Emotie-Thermometer Check-in

Dagelijkse visuele thermometer voor sociaal-emotionele veiligheid

Geeft leerlingen een veilige schaal (1-5) om aan te geven hoe ze in hun vel zitten, waardoor wrijvingen vóór de pauze gesignaleerd worden.

10–15 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Emotieregulatie & ZelfbeheersingEmpathie & Respect+1
StormingEnergizer

De Gordiaanse Knoop

Fysiek en mentaal samenwerken om als groep uit de knoop te raken zonder los te laten

De klas ontdekt dat geduld, overleg en luisteren naar elkaar de enige manier is om chaos op te lossen.

15–20 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingCommunicatie & Luisteren+2
NormingRitueel

De Warme Douche (Het Complimentenbad)

Intensieve mondelinge waarderingsronde voor jarigen of wie het nodig heeft — ook inzetbaar als vast wekelijks ritueel op een 'Gouden Stoel'

Laat een leerling baden in een stroom van warme, welverdiende woorden.

10–20 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw, VO
Complimenten & WaarderingEmpathie & Respect+2
FormingEnergizer

De Hoepel-Keten (Zonder Handen Los)

Hilarisch samenwerkingsspel in de kring waarbij iedereen moet meebewegen

Binnen 10 minuten veel lachplezier en een sterk gevoel van gezamenlijke focus in de kring.

10–15 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingEnergizers & Plezier+1
StormingGesprek

Ik-boodschappen Leren

Van 'jij doet altijd...' naar een boodschap die de ander kan horen zonder in de verdediging te schieten

Leerlingen kunnen een boodschap over hun gevoel of behoefte zo formuleren dat een klasgenoot open blijft luisteren in plaats van zich aangevallen te voelen.

25–35 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Conflicten OplossenCommunicatie & Luisteren+1
FormingWerkvorm

Kelso's Keuzewiel

Kinderen leren zelf het verschil tussen een klein en een groot probleem, en kiezen zelfstandig een oplossing

Leerlingen leren negen concrete manieren om een ruzie zelf op te lossen voordat ze naar de leerkracht stappen.

25–35 minOnderbouw, Middenbouw
Conflicten OplossenWeerbaarheid & Grenzen
FormingGesprek

De Kwaliteitenkring

Een wekelijkse kring waarin de klas beurtelings één klasgenoot in het zonnetje zet

Zorgt dat ieder kind minstens één keer per schooljaar bewust en uitgebreid positieve aandacht van de hele groep krijgt.

15–20 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Reflectie & KringgesprekCommunicatie & Luisteren+1
StormingGymles

Mierenrij Omdraaien (Op de Smalle Bank)

Samenwerken, evenwicht en elkaar vasthouden zonder de grond te raken

Groepen leren dat je alleen van plek kunt wisselen als je elkaar stevig vasthoudt en ruimte gunt.

15–20 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingOnderling Vertrouwen+1
FormingRitueel

De Mindful Ademhalingspauze

Een korte, stille aandachtsoefening met een klankschaal om over te schakelen naar rust en focus

Helpt de hele klas in minder dan drie minuten omschakelen van drukte naar concentratie, zonder dat er iets hoeft te worden 'opgelost'.

2–5 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw, VO
Focus & AandachtEmotieregulatie & Zelfbeheersing
FormingRitueel

Morning Meeting: de dagelijkse begroetingsronde

Elke ochtend écht gezien worden, vier onderdelen in vaste volgorde

Elk kind wordt dagelijks persoonlijk begroet en start de dag met een gevoel van erbij horen.

10–15 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Kennismaken & NamenOnderling Vertrouwen+1
FormingRitueel

De Dagelijkse Morning Meeting Routine

Het 4-fasen ochtendritueel voor een veilige en gestructureerde start

Zorgt elke ochtend binnen 15 minuten voor rust, verbinding en een positieve leersfeer.

15–20 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Kennismaken & NamenEmpathie & Respect+1
FormingRitueel

De Ochtendkring in Vier Onderdelen

Een vaste dagelijkse start met begroeting, deelmoment, groepsactiviteit en klassenbericht

Geeft elke schooldag een voorspelbare, warme start waarin ieder kind gezien wordt vóór de lesstof begint.

15–20 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Kennismaken & NamenCommunicatie & Luisteren+1
FormingGymles

Het Grote Parachute Spel (Groene Spelen)

Coöperatief bewegingsspel in de gymzaal waar winnen niet bestaat

Verbindt de hele klas in één grote gezamenlijke ritmische beweging vol plezier en teamwork.

15–25 minOnderbouw, Middenbouw
Samenwerken & TeambuildingEnergizers & Plezier+1
PerformingWerkvorm

De Tweetal-Coaching & Peer Buddy Routine

Coöperatieve leermatrix voor constructieve feedback en hulpvaardigheid

Leerlingen leren elkaar didactisch te coachen zonder het antwoord direct voor te zeggen.

20–30 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingEmpathie & Respect+1
StormingWerkvorm

De Coöperatieve Placemat (Gedeelde Stem)

Iedereen denkt eerst zelf, daarna bouwen we gezamenlijk aan consensus

Zorgt dat stillere leerlingen evenveel inbreng hebben als mondige leerlingen bij groepsbesluiten.

25–35 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingKlassenregels & Afspraken+1
NormingWerkvorm

De Puzzelmethode: expertgroepen die elkaar nodig hebben

Iedereen wordt expert in een eigen stukje van de stof en is daardoor onmisbaar voor de eigen groep

Leerlingen worden letterlijk van elkaar afhankelijk om de volledige lesstof onder de knie te krijgen, wat samenwerking en gelijkwaardigheid afdwingt.

45–60 minBovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingInclusie & Iedereen Hoort Erbij
NormingGesprek

Quality Circle Time: het vaste kringgesprek met ronde, spel en open forum

Een Brits format voor een structureel kringgesprek met drie vaste onderdelen

De klas heeft een terugkerend, veilig moment om positieve dingen te delen én om samen problemen op te lossen voordat ze escaleren.

20–30 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Onderling VertrouwenInclusie & Iedereen Hoort Erbij+2
FormingGymles

Rug-aan-Rug Opstaan (Duo & Kwartet)

Fysieke vertrouwens- en evenwichtsuitdaging in tweetallen

Kinderen ervaren fysiek dat je elkaar nodig hebt om overeind te blijven en samen sterker staat.

10–15 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingOnderling Vertrouwen+1
NormingWerkvorm

Samen Sterk (RallyCoach)

Om de beurt oplossen en coachen in een vast tweetal

Leerlingen oefenen een vaardigheid samen, waarbij de één steeds hardop uitlegt en de ander actief meedenkt en aanmoedigt.

15–20 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Samenwerken & TeambuildingCommunicatie & Luisteren
NormingEnergizer

Stil Tellen tot 20 (Groeps-Telepathie)

Magische concentratie-oefening in pure stilte, afstemming en geduld

Brengt binnen 5 minuten een muisstille, intense focus en collectief gevoel van eenheid teweeg.

5–10 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Focus & AandachtEmotieregulatie & Zelfbeheersing+1
NormingGesprek

Het Stemmingsrooster & de Pauzeknop

Gevoelens nauwkeuriger benoemen dan 'blij' of 'boos', en een vaste pauze inbouwen vóór je reageert

Leerlingen breiden hun gevoelswoordenschat flink uit en leren een korte denkpauze inlassen tussen een trigger en hun reactie.

20–30 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Emotieregulatie & ZelfbeheersingCommunicatie & Luisteren
NormingGesprek

STOP! Bewust Worden van Pesten

Het verschil leren zien tussen plagen en pesten, en wat je als omstander kunt doen

Leerlingen herkennen het verschil tussen eenmalig plagen en herhaald pesten, en leren minstens twee concrete dingen die ze als omstander kunnen doen.

30–40 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Weerbaarheid & GrenzenEmpathie & Respect
NormingGesprek

Twee Sterren en een Wens

Een kort, veilig feedbackgesprek in tweetallen: twee complimenten en één opbouwende tip

Leert leerlingen concrete, opbouwende feedback geven en ontvangen zonder dat het als kritiek voelt.

10–15 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Reflectie & KringgesprekCommunicatie & Luisteren+1
NormingRitueel

De Vriendelijkheidsketting

Elke onopgemerkte vriendelijke daad van een klasgenoot wordt zichtbaar op een groeiende papieren ketting

De klas bouwt in enkele weken een zichtbaar, tastbaar bewijs op van hoe vaak leerlingen elkaar spontaan helpen en aardig zijn.

5–10 minOnderbouw, Middenbouw, Bovenbouw
Empathie & RespectComplimenten & Waardering+1
NormingGesprek

De Wekelijkse Klassenvergadering

Een vast overlegmoment waarin de klas zelf problemen agendeert en oplossingen zoekt

Geeft leerlingen echte inspraak en oefent hen in het democratisch en respectvol oplossen van groepsproblemen, in plaats van dat de leerkracht alles beslecht.

20–30 minMiddenbouw, Bovenbouw, VO
Klassenregels & AfsprakenReflectie & Kringgesprek+1